Localhost
Localhost nədir?
Localhost bir adır. O ad sənin maşınına qayıdır. Ünvan adətən http://localhost olur, yanında isə port durur: 8080, 3000 və ya 5173. Port qapı nömrəsidir. Eyni kompüterdə iki proqram eyni nömrəni götürə bilməz. Sən saytı bu ünvanda yoxlayırsan. Telefonundan başqa şəhərdəki dostun bu ünvanı açsa, sənin səhifən gəlmir, onun öz kompüteri gəlir. Çünki localhost heç vaxt sənin evindən çıxmır. Hosting bunun əksidir. O, gecə-gündüz işlək qalan və internet ünvanı olan maşındır. Fayllar ora köçür. Domen, məsələn nibrascode.com, həmin maşının yadda qalan adıdır. DNS adı ünvana bağlayır. Ad, maşın və sənin yoxlama ünvanın üç ayrı şeydir.
Localhost nə üçün istifadə olunur?
Localhost yoxlamaq üçündür. Hosting başqasına göstərmək üçündür. Domen isə ünvanı adla dəyişir.
- Səhifəni yalnız özünde açmaq
- Düyməni internetə qoymadan yoxlamaq
- Hazır saytı gecə-gündüz işlək maşına qoymaq
- Uzun ünvanın yerinə ad almaq
Localhost ilə nə etmək olar?
Localhost ilə səhifəni, düyməni və səhvi öz maşınında görürsən. Heç kim başqa evdən onu açmır. Hosting ilə faylı o maşına qoyursan və qapını internetə açarsan. Domen alıb DNS-də hosting ünvanına bağlayırsan. Ondan sonra adam adı yazır, sənin səhifən gəlir. Localhost-u dostuna göndərmək işləmir. 127.0.0.1 də eyni qapıdır, yenə sənin maşınındır. Saytı internetə qoymaq localhost-u kopyalamaq deyil. Fayl başqa maşına keçməli, ad da ora baxmalıdır.
Localhost öyrənmək çətindirmi?
Ünvanı açmaq asandır. Çətinlik üç şeyi qarışdırmaqdır. Localhost işləyirsə, sayt internetdədir demək deyil. Domen alınsa, fayl özü ora uçmur. Hosting ünvanı dəyişsə, DNS köhnə yerə baxa bilər və səhifə açılmır. Port məşğuldursa, proqram ikinci dəfə qalxmır. Başqa bir səhv: gizli açarı və ya yarımçıq səhvi localhost-da qoyub eyni qovluğu hostingə atmaq. Yoxlama yeri ilə insanların gördüyü yer eyni qayda ilə qorunmalıdır.
Üstünlükləri və məhdudiyyətləri
Localhost pulsuzdur və səhvi gizlədir. Onu başqası görmür, bu həm yaxşıdır, həm də paylaşmaq üçün kifayət etmir. Hosting başqasına yol açır, amma maşın, ad və qoruma sənə qalır. Domen gözəl ünvandır, faylın özü deyil. Əvvəl localhost-da düzəlt. Sonra faylı hostingə qoy. Ən sonda adı ora bağla.
Əsas anlayışlar
Üç söz: localhost sənin maşınındır, hosting başqa maşındır, domen isə addır.
- localhost internetə çıxmır
- 127.0.0.1 eyni qapıdır
- Port nömrədir, iki proqram bir nömrəni bölüşmür
- Domen fayl deyil, addır
Qısa nümunə
Bu ünvan yalnız sənin kompüterindəki qapıdır. Dostuna göndərsən, onun kompüteri açılır.
http://localhost:8080 http://127.0.0.1:8080
Tez-tez verilən suallar
- Localhost internetdə görünür? Xeyr. Yalnız sənin kompüterində açılır. Başqası eyni sözü yazsa, öz maşınını açır.
- Hosting ilə domen eynidir? Xeyr. Hosting maşındır. Domen addır. Ad DNS ilə maşına bağlanır.
- Saytı internetə necə qoyum? Əvvəl localhost-da düzəlt. Sonra faylı hosting maşınına qoy. Ən sonda domeni ora bağla.